ما جامعهمان را جامعه اطلاعاتی مینامیم، زیرا سرویسهای متمرکز اطلاعرسان در آن نقش حیاتی ایفا میکنند.
این جامعه به عنوان یک ساختار اجتماعی
تنها با ICT (تکنولوژیهای اطلاعاتی و مخابراتی) امکانپذیر شده است. این
جامعه از هم اکنون مسائل بنیادی اخلاقی بوجود آورده است که پیچیدگی و
ابعاد جهانی آن به سرعت در حال تحول است.
بهترین راهبرد برای ساختن یک جامعه اطلاعاتی که از لحاظ اخلاقی سالم باشد چبست؟ بگذارید نتیجهگیریام را پیشاپیش بگویم.
وظیفه ما این است اخلاق اطلاعاتی تدوین
کنیم که بتواند به جهان دادهها، اطلاعات، دانش و ارتباطات به عنوان یک
محیط جدید یعنی سپهر اطلاعاتی بپردازد. این اخلاق اطلاعاتی باید بتواند با
چالشهای اخلاقی نوینی که در این محیط جدید ظهور میکنند، بر اساس احترام
به اطلاعات، نگهداری و حفظ ارزشهای آن برخورد کند. این اخلاق باید اخلاقی
زیستمحبطی برای زیستمحیط اطلاعاتی باشد.
شکاف دیجیتال (Digital Divide) منشاء اغلب
مشکلات اخلاقی است که از تحول جامعه اطلاعاتی ناشی میشود. این شکاف
ترکیبی از یک شکاف عمودی و یک شکاف افقی است. شکاف عمودی ما را از نسلهای
گذشته جدا میکند. ما در کمتر از یک قرن از وضعیتی منقاد طبیعت، به مدد
حالتی از قدرت که توان بالقوه نابودی کامل را دارد، به وضعیت کنونی
رسیدهایم که در آن دارای ابزارها و وسایلی برای مهندسیکردن کل
واقعیتهای جدید، تطبیقدادن آنها با نیازهایمان و ابداع آینده هستیم.
ما برای اولین بار در تاریخ مسئول خود وجود
محیطهای جدید هستیم. قدرت تکنولوژیک ما هنگفت است و به طور بیوقفهای
دارد رشد میکند. این قدرت هم اکنون آنقدر گسترده شده که بر سد میان امر
طبیعی و امر مصنوعی فائق آمده است. بنابراین مسئولیتهای اخلاقی ما در
برابر جهان و نسلهای آینده به همان اندازه سنگینتر است.
متاسفانه قدرت تکنولوژیک و مسئولیتهای
اخلاقی لزوما با هوشمندی و خرد اخلاقی دنبال نمیشوند. ما هنوز مانند
کودکان، سبکسرانه و بیحزم و احتیاط با جهانی شگفتآور بازی میکنیم. ممکن
است ما قدرتی هیولایی بر آن داشته باشیم، اما برای هدایتشدن در این
محیط برساختهخودمان تنها میتوانیم بر نیات خیر خطاپذیرمان تکیه کنیم.
با سلام...